SPV blogspot Marja: De kwetsbaarheid van ouderschap

Ik ben Marja Bos, begonnen als verpleegkundige in de verslavingszorg en nu werkzaam als SPV op de polikliniek bipolaire stoornissen van het Universitair Centrum Psychiatrie in Groningen (onderdeel van het UMCG). Daarnaast ben ik gastdocent bij de Hanzehogeschool in Groningen, voor de minor Sociale Psychiatrie. Ik hou van mooie verhalen en schrijven is voor mij een fijne manier om na te denken over wat ik meemaak, zowel in mijn werk als daarbuiten. Door mijn blogs probeer ik die twee werelden met elkaar te verbinden.
Mijn dochter stuurde mij een gedicht door, uit het boek "They bloom because of you". Het gaf heel mooi de beide kanten weer van het opvoeden van (jonge) kinderen. Het is zwaar, het is pittig. Je hebt je handen vol maar als je dan je eigen moeder met haar kleinkinderen ziet, besef je hoe mooi het is om je handen, maar ook je hart zo vol te hebben.
Mijn dochters zijn inmiddels volwassen maar met een leeftijdsverschil van twee jaar vond ik de periode dat ze klein waren af en toe behoorlijk pittig. Nu zie ik mijn dochter in de moederrol en dat is bijzonder. Oma zijn is nog mooier dan ik mij ooit had voorgesteld en als ik mijn kleinkinderen zie is dat pure liefde.
Twee dagen geleden luisterde ik op mijn werk naar een presentatie over ouderschap en een psychische aandoening. Ongeveer één op de vier kinderen groeit op in een gezin met een ouder die psychische problemen en/of verslavingsproblemen heeft. Dit heeft veel invloed op het leven van een kind. De thuissituatie kan onvoorspelbaar of onveilig aanvoelen, vriendjes of vriendinnetjes meenemen naar huis doen ze vaak liever niet. Ook maken ze zich zorgen over hun ouders of nemen taken over die niet passen bij hun leeftijd.
Een of meerdere kinderen opvoeden is al hard werken op zich, dus hoe zwaar is het als je een psychische aandoening hebt waardoor het soms al moeilijk is om voor jezelf te zorgen.
In Noord Nederland loopt het KOPPeling onderzoek. KOPP staat voor Kinderen van ouders met een psychische aandoening. In dit onderzoek krijgt een gezin gesprekken met een psycholoog of een maatschappelijk werker. Tijdens deze gesprekken krijgt een gezin meer zicht op de impact van de psychische problemen op het gezin en op de kinderen. www.koppeling-project.nl
Ook op de site van het Trimbos instituut staat veel informatie en een toolbox met informatieboekjes en – kaarten die je kunt downloaden KOPP/KOV toolbox – Trimbos-instituut*
Maar daar gaat nog een stap aan vooraf, namelijk dat wij het bespreekbaar maken met onze cliënten. Dat we aan ze vragen hoe zij het allemaal redden en waar ze tegenaan lopen. Dat we dat doen op een manier waarbij de ander voelt dat je ook echt begrijpt hoe moeilijk dat kan zijn. Dat we durven te vragen of iemand zelf ook een KOPP-kind is. We weten uit onderzoek over meerdere generaties dat volwassenen die psychische problemen hebben, vaak zelf zijn opgegroeid bij een ouder die ook psychische problemen had.
Verder heel belangrijk, luister zonder oordeel. Dan creëer je ruimte waarin vertrouwen kan ontstaan.
Want ouderschap is niet alleen heel erg mooi, het maakt je ook heel erg kwetsbaar.

* KOV staat voor Kinderen van Ouders met Verslavingsproblemen
naar alle SPV blogspot
SPV podcast Onderweg: In opleiding 2. SPV-studenten groeien zichtbaar in regie en samenwerking.
Lees meer